De oorzaken en het herkennen van een breuk
Mensen breken hun grote teen meestal door stoten tegen een harde rand of door iets zwaars dat op de grote teen valt. Soms gebeurt het tijdens het sporten, bijvoorbeeld door een botsing. In andere gevallen kan een ongeluk in huis of buiten de oorzaak zijn. Meestal voel je meteen hevige pijn. Vaak wordt de grote teen direct dik en blauw. Bewegen van de grote teen of erop staan doet pijn. Bij een scheve grote teen of een rare stand is de kans groot dat het bot is gebroken. Soms lijkt het alleen maar gekneusd, dat kan lijken op een breuk. Daarom is het slim om bij twijfel altijd naar een arts te gaan. Vooral als het om de grote teen gaat, is onderzoeken belangrijk. Deze grote teen heeft een belangrijke rol tijdens lopen en staan.
De behandeling van een grote teen breuk
Een grote teen breuk heeft meestal geen operatie nodig. De behandeling bestaat uit rust, een drukverband en soms een verbandschoen. Met zo’n schoen kun je vaak wat beter lopen en houdt je grote teen toch rust. Vaak wordt de teen niet apart gespalkt, omdat bewegen dan sneller weer mogelijk is. Het drukverband zorgt voor steun en minder zwelling. Soms heb je krukken nodig als lopen nog erg veel pijn doet. Je komt meestal niet in een gips, omdat dat niet handig is voor de voet. Breekt het botje in meerdere stukjes of staat het scheef? Dan kan een arts de teen rechtzetten of, heel soms, toch opereren. Meestal herstelt een grote teen gebroken zonder veel problemen.
Herstel en wat je thuis kunt doen
Na het breken van de grote teen is rust nemen belangrijk. Probeer zo min mogelijk te lopen op de pijnlijke voet. Doe de eerste dagen regelmatig een icepack op je grote teen om de zwelling te verminderen. Houd de voet zoveel mogelijk omhoog, bijvoorbeeld op een stoel of met een kussen. Draag een verbandschoen of stevige slipper als je korte stukjes moet lopen. Pijnstilling kan nodig zijn, zoals paracetamol. Dit helpt om beter te slapen en te bewegen. Vermijd druk op de grote teen door niet te springen of te sporten voordat het bot weer sterk genoeg is. Meestal duurt het vier tot zes weken voordat je weer normaal kunt lopen. Soms blijft de grote teen nog wat gevoelig of stijf. Na zes weken kun je in overleg met de arts of fysiotherapeut oefeningen doen om de grote teen weer soepel te maken.
Wanneer moet je contact opnemen met een arts?
Soms zijn er redenen om extra goed op te letten. Wordt de pijn erger in plaats van minder? Wordt de teen donkerpaars of bijna zwart? Voel je geen gevoel meer in de teen? Heb je koorts of komt er wondvocht uit een wondje bij de teenbreuk? Dan is het nodig om snel een arts te bellen. Ook als de zwelling niet minder wordt na een paar dagen of als het lopen niet beter gaat, is controle slim. Bij kinderen groeit het bot vaak goed, maar ook dan is controle belangrijk als het herstel niet volgens verwachting verloopt.
Vragen en antwoorden over een grote teen gebroken
- Hoe lang duurt het herstel van een gebroken grote teen?
Het herstel van een gebroken grote teen duurt meestal vier tot zes weken. Soms kun je na die tijd nog wat pijn of stijfheid houden, maar vaak kun je na zes weken weer normaal lopen.
- Kun je lopen met een gebroken grote teen?
Lopen met een gebroken grote teen is vaak mogelijk, maar wel pijnlijk. Het is goed om zoveel mogelijk rust te nemen en alleen korte stukjes te lopen met een verbandschoen of stevige slof. Probeer de voet zoveel mogelijk omhoog te houden.
- Wanneer is het nodig om naar de huisarts te gaan bij een gebroken teen?
Ga naar de huisarts als je veel pijn blijft houden, de teen een rare stand heeft, als de zwelling niet minder wordt of als er geen gevoel meer is in de teen. Ook als de teen erg donker wordt of er wondvocht uit komt, is dat reden om snel een arts te raadplegen.
- Waarom is het belangrijker om een gebroken grote teen goed te laten behandelen dan andere tenen?
De grote teen zorgt voor stabiliteit en kracht tijdens het lopen. Een scheve of niet goed genezen grote teen kan later problemen geven, zoals pijn of moeilijker lopen. Daarom is goede behandeling van een breuk in de grote teen extra belangrijk.
- Heb je altijd een foto nodig bij een gebroken grote teen?
Een arts beslist of er een röntgenfoto nodig is. Soms is aan de klachten en de stand wel duidelijk dat de teen gebroken is, maar bij veel pijn of twijfel wordt bijna altijd een foto gemaakt om de breuk goed te beoordelen.
